Este venres 5 de marzo ás 20:00h o doutor en Medicina e presidente da Real Academia de Medicina e Ciruxía de Galicia, José Carro Otero, ofrecerá a conferencia Antoloxía de expresións da medicina na arte ata a Idade Contemporánea dentro do ciclo que está a ter lugar no salón de actos da Fundación Luis Seoane. Este acto enmárcase dentro da programación vencellada á mostra LA HERIDA. LA ENFERMEDAD (ARTE Y MEDICINA I).

Marcos Sorrentino, da Universidade de Sao Paulo, falará mañá xoves 4 de marzo ás 20 horas na Domus sobre o Papel da educación ambiental na conservación da biodiversidade. A súa charla corresponde á seguinte sesión do ciclo Luns con Ciencia, que excepcionalmente se traslada á xornada do xoves.

Sorrentino é profesor do departamento de Ciencias Forestais e coordinador do laboratorio de Educación e Política Ambiental da Universidade de Sao Paulo, Brasil. Ten unha ampla experiencia en educación ambiental, políticas públicas e plans de futuro de sociedades sostibles, e foi entre 2003 e 2008 director de Educación Ambiental do Ministerio de Medio Ambiente de Brasil.

O II ciclo Luns con Ciencia forma parte do programa de actos que os Museos Científicos Coruñeses celebrarán en 2010 con motivo do Ano da Biodiversidade, e ten como obxectivo incorporar a ciencia á axenda cultural dos cidadáns. Está organizado en colaboración co Departamento de Pedagoxía e Didáctica da Universidade da Coruña, e conta coa participación do Centro Ocenográfico da Coruña (IEO) e o patrocinio de Caixanova. A entrada é libre.

O luns 1 prosegue o ciclo Luns con Ciencia coa intervención de William Laurance: A conservación dos bosques do Amazonas, na Domus a partir das 20 horas. O profesor Laurance, un dos máis importantes investigadores en ecoloxía tropical, promove os estudos sobre conservación de bosques tropicais. As súas investigacións na Amazonía permitiron medir as consecuencias da fragmentación do hábitat sobre a integridade das selvas tropicais, así como simular científicamente a evolución deses ecosistemas no futuro.

O ciclo Luns con Ciencia, que nesta II edición forma parte do programa de actos con que os Museos Científicos Coruñeses celebrarán en 2010 con motivo do Ano da Biodiversidade, ten como obxectivo incorporar a ciencia á axenda cultural dos cidadáns. Organizado en colaboración co Departamento de Pedagoxía e Didáctica (Universidade da Coruña) e a participación do Centro Ocenográfico da Coruña (IEO), está patrocinado por Caixanova.

Máis información: Entrevista ao profesor Laurance en La Voz de Galicia

Atapuerca e a evolución humana, que reúne as reconstrucións das pezas máis importantes achadas na Gran Dolina e na Sima dos Ósos, poderá visitarse do 26 de febreiro ao 25 de abril na Sala Municipal de Exposicións en Palexco e servirá para dar a coñecer os depósitos burgaleses da Serra de Atapuerca en toda España como paso previo e preparación á apertura en 2010 do Museo da Evolución Humana de Burgos. Este Museo está presente na exposición a través dun espazo específico no que se detallan as súas instalacións e os contidos que albergará. A exposición está dirixida por Juan Luis Arsuaga, co-director do Equipo de investigacións de Atapuerca, e virá apoiada por actividades complementarias como conferencias e proxección de documentais que abordan distintos aspectos relativos á evolución humana e á relevancia científica dos Depósitos de Atapuerca. Haberá visitas guiadas para grupos escolares, previa inscrición no teléfono 981 18 98 40, e conferencias no Salón de Actos da Domus, de acordo ao seguinte programa:

26/02/10 ás 20h: Darwin e a evolución humana, a cargo do Profesor Juan Luis Arsuaga
11/03/10 ás 20h: A paisaxe de Atapuerca ao microscopio a cargo da Doctora Gloria Cuenca Bescós.
15/04/10 ás 20h: CSI Atapuerca a cargo da Doctora Ana Gracia Téllez.

A mostra inclúe ademáis unha serie de obradoiros para escolares que serán impartidos por miembros vinculados aos equipos de Atapuerca, destinados a estudantes entre 8 e 12 anos. Para participar é preciso inscribirse previamente no teléfono 981 18 98 40:

13, 27 de marzo e10 de abril de 2010, de 12 a 13’30h: Detectives do Pasado (Obradoiro de Arqueoloxía).
13, 27 de marzo e 10 de abril de 2010, de 18 a 19’30h: Coñeceremos os vertebrados (Obradoiro de Paleontoloxía)
14, 28 de marzo e 11 de abril de 2010, de 12 a 13’30h: ¿Queres coñecer qué pintaban os nosos antepasados e por qué o facían? (Obradoiro de Arte prehistórico)

Descargar dossier informativo (PDF, 888 KB)

Hoxe luns 22 prosegue o ciclo Os luns con Ciencia coa intervención de Josep Puig, Nucleares? Non grazas. Será na Domus ás 20:00, con entrada libre.

Josep Puig é enxeñeiro nuclear, profesor de técnicas enerxéticas na Universidade Autónoma de Barcelona. Fundador de Ecoserveis, unha asociación profesional dedicada á consultoría e á educación sobre enerxía e medio ambiente, galardoada co Premio Solar Europeo 2004 na súa categoría de Arquitectura Solar, por liderar o proxecto da Fàbrica del Sol en Barcelona. Foi concelleiro de Ciudad Sostenible no Concello de Barcelona (1995-1999) e liderou o proceso para a adopción da Ordenanza Solar. Participou activamente no proceso do Cumio da Terra (Río de Janeiro, 1992), onde actuou como negociador do Tratado de enerxía no Foro Internacional de ONG, dentro do Foro Global'92. Tamén participou no Cumio Internacional sobre Desenvolvemento Sostible (Johannesburg, 2002). A participación de Puig permitirá completar o tratamento do tema da enerxía nuclear no ciclo. Previamente, Marcel Coderch e Juan José Gómez Cadenas explicaron as súas posicións sobre este polémico tema.

Hoxe luns 8 de febreiro o ciclo de divulgación científica Luns con ciencia tratará sobre as Evidencias do cambio climático en Galicia. Será unha mesa redonda moderada polo Dr. Manuel Ruiz Villareal, investigador do Centro Oceanográfico da Coruña (IEO), institución que colabora neste ciclo. O moderador dará paso ás intervencións do Dr. Juan José Taboada, meteorólogo de MeteoGalicia, que formulará se Está a cambiar o clima en Galicia?. A continuación o Dr. Antonio Bode, investigador do Centro Oceanográfico da Coruña (IEO), falará sobre o Cambio climático en ecosistemas mariños (Galicia-Cantábrico). O acto comezará ás oito do serán na Domus. A entrada é libre.

Cambio climático ou cambio de modelo de sociedade? é o título da conferencia que pronunciará hoxe na Domus ás 20:00 Emilio Fernández, profesor titular de Ecoloxía da Universidade de Vigo. A entrada é libre, coa única limitación da capacidade da sala: 120 persoas.

Ademais da súa extensa experiencia en investigación sobre oceanografía biolóxica, Emilio Fernández desenvolve unha intensa actividade en redes de investigadores e de representación internacional, como a súa participación no Comité Español de Investigación do Cambio Global (CEICAG) constituido polo Ministerio de Educación e Ciencia entre 2004 e 2006. Tamén participou na Comisión de Selección do Programa Marco da UE no ámbito do cambio global e foi Director Xeral de Desenvolvemento Sostible, que desenvolveu, entre outras liñas de traballo, o Plan Galego de Loita contra o Cambio Climático, e o libro Evidencias e impactos do cambio climático en Galicia, publicado en 2009.

Hoxe luns 18, ás 20 hs na Domus, unha conferencia sobre o papel da enerxía nuclear abre a segunda edición dos luns con ciencia. Con esta iniciativa os Museos Científicos Coruñeses ofrecen ao público unha programación, luns de xaneiro a maio, coas intervencións de importantes especialistas que abordarán, dun xeito divulgativo, diversos aspectos da actualidade científica.

Precisamente, a primeira conferencia aborda un tema de interese, o da
enerxía nuclear: “Facemos todos como os franceses? O espellismo nuclear”. No contexto da necesidade de reducción na emisión de gases de efecto invernadoiro son varias as voces que sitúan á opción nuclear como unha alternativa enerxética a ter en conta. O ponente, Marcel Coderch explicará como esa estratexia non supón ningunha solución ao actuais problemas medioambientais e, pola contra, xera outros.

Marcel Coderch é Doutor en Inxeñería Eléctrica e Informática polo Instituto
Tecnolóxico de Massachusetts (MIT). Membro do Consell Assessor per al
Desenvolupament Sostenible de la Generalitat de Catalunya (CADS), secretario da Asociación para el Estudio de Recursos Energéticos (ASPO Spain) e vicepresidente da Comisión do Mercado das Telecomuniciacións.
Coderch é autor do libro El espejismo nuclear – Por qué la energía nuclear no es la solución, sino parte del problema e do informe Un nuevo modelo energético para España, de la Fundación Ideas para el Progreso.

A América Latina é desde hai anos un dos focos de interese prioritario da programación cinematográfica do Fórum Metropolitano, e así o demostra unha vez máis a Sala Marilyn Monroe este mes de xaneiro co ciclo Alén mar. A primeira escala desta viaxe transoceánica lévanos a Uruguai co filme Gigante, dirixido por Adrián Biniez e gañador do Gran Premio do Xurado no Festival de Berlín de 2009. O austero e conmovedor relato do (enorme) garda de seguridade namorado dunha limpadora é o penúltimo froito de Control Z, unha pequena e modélica produtora que conta no seu historial con media ducia de películas de amplo percorrido internacional, como La perrera ou Acné, sen esquecer as dúas películas da parella creativa que formaron Pablo Stoll e o prematuramente desaparecido Juan Pablo Rebella, 25 watts e a extraordinaria Whisky, un dos títulos de referencia da última década.

Despois de dirixir a prescindíbel Un año sin amor, a bonaerense Anahí Berneri presentou no Festival de Donostia de 2007 a maxistral Encarnación, con Silvia Pérez na pel da súa impagábel protagonista, Erni Levier, unha starlette cuxo mellor momento xa pasou. Á espera de que lle cheguen bos papeis traballa facendo anuncios publicitarios e promociónase en Internet co desexo de manterse en activo. Ernie recibe o convite para asistir á festa de aniversario da súa sobriña Ana, feito que a obriga a regresar á súa vila natal para reencontrarse cunha familia conservadora que despreza o seu modo de vida. A relación entre Ernie e Ana, unha adolescente fascinada polo glamour que cre ver na profesión e actitude da súa tía, é o eixo desta alfaia a medio camiño entre a comedia e o drama na que Anahí e os seus coguionistas -entre eles, Sergio Wolf, actual director do BAFICI- acertaron a construír un dos retratos femininos máis potentes e menos convencionais do cinema recente.

Filla do director Luís Puenzo, o de Gringo viejo, Lucía Puenzo deuse a coñecer en todo o mundo con XXY, delicado e elegante retrato dunha adolescente hermafrodita (Inés Efron) que medrou cos seus pais (Ricardo Darín e Valeria Bertucelli) nunha cabana illada do mundo para manterse á marxe dos prexuízos sociais. Un filme exhibido e premiado na Semana da Crítica do Festival de Cannes 2007 e que acabou levando tamén o Goya ao mellor filme de fala hispana. Pecha o ciclo e o mes El Otro, de Ariel Rotter, Gran Premio do Xurado e Premio ao mellor actor (o excelente Julio Chávez) na Berlinale de 2007. Unha película minimalista cun protagonista en crise que decide suplantar a personalidade dun home morto na procura de novos camiños que lle axuden a entender o sentido da súa existencia.

Sala Marilyn Monroe
7, 8 e 9 de xaneiro: Gigante (Adrian Biniez, 2009)
14, 15 e 16 de xaneiro: Encarnación (Anahí Berneri, 2007)
21, 22 e 23 de xaneiro: XXY (Lucía Puenzo, 2007)
28, 29 e 30 de xaneiro: El otro (Ariel Rotter, 2007)

A Domus presenta unha exposición coa que se clausuran os actos de celebración do Ano Darwin nos Museos Científicos Coruñeses. “Illas de Cabo Verde: primeira escala do Beagle” é unha exposición do Museo de Historia Natural da Universidade de Santiago de Compostela que fala sobre as illas de cabo Verde como laboratorios naturais de evolución e diversificación, as expedicións científicas para estudar os moluscos mariños de alí, a aportación destas expedicións ao avance do coñecemento destes animais e o papel das novas tecnoloxías no estudo dos moluscos mariños.

Unha desas expedicións foi a do H.M.S. Beagle, o barco no que Charles Darwin fixo a súa viaxe de descubrimento científico. Entre o 16 de xaneiro e o 7 de febreiro de 1832 fixo escala nas Illas de Cabo Verde, onde estudou e recolleu mostras de animais, plantas e rochas, e fixo importantes descubrimentos, como a observación, nun acantilado, dun estrato de cunchas mariñas a uns 13 metros sobre o nivel do mar que o levou a desenvolver a súa propia teoría da elevación dos continentes.

Ao igual que noutras illas oceánicas de orixe volcánica, foi pouco despois da súa formación cando, de xeito fortuito, chegaron ás illas de Cabo Verde os primeiros moluscos mariños. Procedían das costas de África e doutras zonas máis afastadas.

Co paso do tempo estas poboacións de moluscos mariños foron evolucionando ata orixinar novas species exclusivas destas illas. As erupcións volcánicas causaron drásticas reducións no tamaño dalgunhas poboacións. Os individuos sobrevivintes continuaron evolucionando, xerando novas poboacións, de maneira semellante ao que sucedera cando se formaron as illas.

Como consecuencia destes procesos e das características propias das illas de Cabo Verde, na actualidade existe unha elevada variedade de moluscos exclusivos. Por iso este arquipélago continúa a ser un laboratorio natural para coñecer a evolución dos moluscos mariños.

A exposición que se presenta agora na Domus percorre todos estes aspectos a través de paneis gráficos, vídeos, vitrinas con exemplares dos moluscos e un xogo didáctico interactivo.

Unha parte importante da mostra detense nas expedicións realizadas nas Illas de Cabo Verde, que pódense diferenciar en dous períodos:

- Dende o descubrimento do arquipélago ata 1975. As illas constituían unha etapa das grandes expedicións, nas que adoitaban facer pequenas recoleccións de moluscos e unha listaxe das especies atopadas, na maioría dos casos con moitos erros. Corresponden a esta época, entre outras expedicións, as viaxes do Beagle e do H.M.S. Challenger (Gran Bretaña).

- Dende 1975 ata a actualidade. No ano 1975 ten lugar unha expedición de malacólogos portugueses ás Illas de Cabo Verde. Tras quedaren fascinados polos moluscos deste lugar, volveron ao ano seguinte e publicaron, en 1977, o libro “Seashells from Cape Verde islands”, baseado no material que recolleran. A partir deste momento comeza unha serie de expedicións, que continúan na actualidade, nas que se fai un estudo máis profundo dos moluscos deste arquipélago. Ademais, os avances científicos e técnicos dos últimos anos permiten desenvolver moitas máis liñas de investigación que as morfolóxicas e anatómicas feitas polos naturalistas.